چگونه میتوان دریافت که سالمندان به بیماری آلزایمر (AD) و یا دیگر بیماریهای مربوط به زوال عقل مبتلا هستند یا خیر؟ اگر پدر سالمند شما پیوسته فراموش میکند که کلیدهایش را در چه جایی گذاشته است و یا مادر سالمند شما این روزها بهراحتی افراد را اشتباه میگیرد، آیا به این مفهوم است که آنها به بیماری عصبی پیشرفتهای مبتلا شدهاند؟ لزوما اینطور نیست. هر فردی، نشانههای مختلف با شدتهای متفاوتی تجربه میکند؛ اما چند نشانهی هشدار دهندهی اصلی وجود دارد که میتوانید با توجه به آنها، ابتلا یا عدم ابتلا به این بیماریها را در سالمندان تحقیق کنید.
شاخصهای زودرس در بیماری آلزایمر و دیگر بیماریهای زوال عقل چیست؟
1. فراموشی و از دست دادن حافظهی کوتاهمدت
رایج ترین نشانه در بیشتر بیماریهای از نوع زوال عقل، از دست دادن حافظه است. با این حال، تنها به این دلیل که پدر سالمندتان بهخاطر نمیآورد که کلیدها و یا کفشهایش را در چه جایی گذاشته است و یا اینکه نوههای خود را با نامهای اشتباه صدا میزند، نمیتوان گفت که او به بیماری آلزایمر مبتلا شده است. همهي ما جزئیات یک مکالمه را با گذر زمان فراموش میکنیم. اما اثرات اولیه این بیماری میتواند منجر به این شود که یک فرد کل مکالمهای که در چند لحظه قبل صورت گرفته است، فراموش کند. بیماری آلزایمر معمولا در ابتدا، حافظهي کوتاهمدت را تحت تاثیر قرار میدهد؛ به این مفهوم که فرد مبتلا، اطلاعاتی که بهتازگی کسب کرده است، فراموش میکند. این بیماران در یادآوری تاریخها و رویدادهای مهم دچار مشکل هستند و معمولا درمورد یک اطلاعات یکسان، بهطور مکرر سوال میپرسند. حتی ممکن است که آنها توانایی شناسایی افراد خانواده خودشان را نیز از دست بدهند.
2. عدم تمرکز و افزایش میزان اختلال و گیجی
اشتباه کردن در مورد تاریخ ها و مکان ها از جمله شاخص های معمول است.مشکل در تمرکز میتواند منجر به این شود که برای انجام فعالیتها زمانی بیش از آن چه در حالت طبیعی نیاز دارند، مصرف شود. افراد ممکن است فراموش کنند که در کجا قرار دارند یا اینکه چگونه به آنجا رسیده اند، یا ممکن است توانایی مسیریابی به مکانها آشنا را از دست بدهند. ممکن است که آنها نتوانند اتفاقاتی را که در گذشته افتاده است، اتفاقای که در آینده رخ خواهد داد و اتفاقاتی که در حال حاضر درحال رخ دادن هستند، تمییز کنند. همچنین، ممکن است که آنها سیر گذر فصلها و زمان را از دست بدهند و این مسئله باعث شود که آنها برای بازدید از نمایشگاهها و برنامههای اجتماعی در زمانی اشتباه مراجعه کنند یا حتی ممکن است که برگزاری این برنامهها اصلا در واقعیت هرگز صورت نگرفته باشد.
3. از دست دادن بسیاری از چیزها
فرد مبتلا به بیماری آلزایمر بهصورت افزایشی، شروع به قرار دادن وسایل در مکانهای غیرمعمول میکند. در همهی افراد این تمایل و جاذبه وجود دارد که بهعنوان مثال، کلید خانه و یا ماشین خود را در گذر زمان در محلهای اشتباه قرار بدهند. اما پیدا کردن کلیدهای گمشده در فریزر، نشان از یک مشکل جدیتر دارد. در خانه سالمندان ما بارها شاهد این هستیم که یکی از سالمندان وسایلی را گم می کند و قادر به استفاده از روشی ساده برای طی کردن مراحل یافتن آن وسایل گمشده نمی باشد. این وضعیت زمانی با پیچیدگی مواجه می شود که فرد سالمند ، با قراردادن وسایل شخصی خود یا دیگران در جای غیر متعارف خود را در خطر ابتلا به پارانویا می اندازد.
4. مشکل در انجام کارهایی که با انها آشنایی دارند
این وضعیت توانایی فرد برای انجام فعالیتهای روزانه و طبیعی را نیز تحت تاثیر قرار میدهد. این افراد ممکن است که در هماهنگ کردن کارها و به خاطر آوردن چگونگی رانندگی، یک دستور پخت غذایی و یا انجام بازیهایی که در انجام آنها وارد هستند، دچار مشکل شوند. ممکن است که آنها به همسر و یا دیگر افراد خانواده خود برای انجام کارهایی تکیه کنند که یک روز عاشق انجام آن بودند. علائم میتوانند بر روی تواناییهای بصری فرد، مانند دریافت عمق، تشخیص مسافت و مشاهدهی رنگها نیز تاثیر بگذارند. این تغییرات میتواند اعضای خانواده و دوستان را متوجه افزایش شلختگی، حوادث، سقوط و سایر حوادث ناخوشایند کند.
بیماری آلزایمر را می توان با علائم دیگری نیز شناسایی کرد که در قسمت دوم این مقاله به آن خواهیم پرداخت. پیش از آن شاید برای شما به عنوان مراقب یک سالمند مبتلا به آلزایمر این سوال پیش آید که آیا بیماری الزایمر برای بیمار می تواند خطرناک باشد؟
در جواب باید گفت که این مسئله بستگی به کیفیت و نحوه مراقبت از سالمند دارد. در صورتی که مرکز نگهداری سالمند ، مجهز به امکانات مراقبتی از بیماران مبتلا به آلزایمر باشد ، سالمند با خطر های رایج رو به رو نخواهد شد.
مراکز نگهداری از سالمند مبتلا به بیماری آلزایمر باید چگونه باشد؟
- در دسترس نبودن مواد شوینده و شیمیایی برای سالمند
- در دسترس نبودن دارو ها
- مجهز بودن توالت و حمام به نرده به منظور حفظ امنیت سالمند
- مجهز بودن پله ها به نرده های آهنی و محکم
- لیز نبودن سطح مرکز مراقبت از سالمندان به منظور جلوگیری از زمین خوردن سالمند
- دور نگه داشتن وسایل برقی مانند اتو و … از دسترس سالمند
- …









